گاهی یک مشکل مشخص مثل اضطراب، فشار روانی یا یک تجربه دشوار باعث میشود به کمک تخصصی فکر کنیم؛ گاهی هم مسئله مشخصی وجود ندارد و فقط احساس میکنیم بعضی افکار، احساسات یا الگوها بارها در زندگی ما تکرار میشوند.
روان درمانی فردی فرصتی برای بررسی دقیقتر این مسائل در یک فضای حرفهای و محرمانه است. مسیری که بسته به شرایط، نیازها و اهداف هر فرد میتواند شکل متفاوتی داشته باشد.
در این راهنما با کاربردهای روان درمانی فردی، روند جلسات، رویکردهای درمانی، زمان مناسب مراجعه و نکاتی که برای انتخاب رواندرمانگر باید بدانید آشنا میشویم.
روان درمانی فردی چیست؟
روان درمانی فردی فرایندی حرفهای و هدفمند است که در آن فرد بهصورت یکبهیک با رواندرمانگر کار میکند تا افکار، احساسات، رفتارها و الگوهای تأثیرگذار بر زندگی خود را بهتر بشناسد و برای ایجاد تغییرات سازنده روی آنها کار کند.
برخلاف یک گفتوگوی معمولی، جلسات روان درمانی بر اساس اهداف مشخص و با استفاده از اصول و روشهای روانشناختی پیش میروند. درمانگر تلاش میکند بدون قضاوت، به فرد کمک کند تجربههای خود را دقیقتر بررسی کند، الگوهای تکرارشونده را بشناسد و راههای مناسبتری برای مواجهه با مسائل پیدا کند.
شیوه پیش رفتن درمان برای همه یکسان نیست. موضوعی که فرد برای آن مراجعه کرده، شرایط زندگی، اهداف درمان و رویکرد رواندرمانگر میتوانند بر شکل و مسیر جلسات تأثیر بگذارند. به همین دلیل، روان درمانی فردی یک فرایند شخصیسازیشده است و مسیر آن بر اساس نیازهای هر فرد شکل میگیرد.
روان درمانی فردی برای چه کسانی مناسب است؟
روان درمانی فردی فقط برای افرادی نیست که با یک اختلال روانشناختی تشخیصدادهشده روبهرو هستند. افرادی که احساس میکنند افکار، احساسات یا برخی الگوهای رفتاری و ارتباطی بر کیفیت زندگی آنها تأثیر گذاشته است نیز میتوانند برای بررسی شرایط خود از روان درمانی کمک بگیرند.
مراجعه به رواندرمانگر ممکن است در شرایطی مانند موارد زیر مطرح شود:
- ۰۱
اضطراب، نگرانی یا فشار روانی مداوم
- ۰۲
احساس غم، بیانگیزگی یا افت خلق
- ۰۳
سوگ، جدایی یا تجربه تغییرات دشوار در زندگی
- ۰۴
مشکلات تکرارشونده در روابط
- ۰۵
دشواری در مدیریت هیجانهایی مانند خشم
- ۰۶
کاهش اعتمادبهنفس یا درگیری با افکار منفی
- ۰۷
تکرار الگوهایی که فرد بهتنهایی قادر به تغییر آنها نیست
گاهی نیز هدف از روان درمانی، شناخت بهتر خود، بهبود مهارتهای مقابلهای یا تصمیمگیری آگاهانهتر در موقعیتهای مهم زندگی است. نیاز و مسیر درمان برای هر فرد باید بر اساس شرایط او ارزیابی شود.
چه زمانی به روان درمانی فردی نیاز داریم؟
برای مراجعه به رواندرمانگر لازم نیست منتظر شدید شدن مشکلات بمانید. زمانی که یک مسئله روانی یا هیجانی برای مدتی ادامه پیدا میکند و روی کار، تحصیل، روابط، خواب، تصمیمگیری یا کیفیت زندگی روزمره اثر میگذارد، دریافت کمک تخصصی میتواند قابل بررسی باشد.
همچنین اگر راهکارهایی که قبلاً برای مدیریت شرایط استفاده میکردید دیگر مؤثر نیستند، یک مشکل مرتب تکرار میشود یا احساس میکنید بهتنهایی نمیتوانید دلیل برخی افکار و واکنشهای خود را پیدا کنید، صحبت با رواندرمانگر میتواند به ارزیابی دقیقتر شرایط کمک کند.
مراجعه زودتر به این معنا نیست که حتماً مشکل جدی وجود دارد؛ گاهی هدف از روان درمانی، پیشگیری از پیچیدهتر شدن یک مسئله و پیدا کردن راههای سالمتر برای مواجهه با آن است.
روان درمانی فردی به درمان چه مشکلاتی کمک میکند؟
روان درمانی فردی میتواند برای طیف گستردهای از مشکلات روانشناختی و هیجانی مورد استفاده قرار گیرد. نوع درمان به شرایط فرد، شدت و ماهیت مشکل و ارزیابی رواندرمانگر بستگی دارد.
از جمله موضوعاتی که ممکن است در روان درمانی فردی بررسی شوند میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
اختلالات اضطرابی
اختلالات اضطرابی و نگرانیهای مداوم
افسردگی و خلق
افسردگی و مشکلات مرتبط با خلق
وسواس
وسواس و افکار یا رفتارهای تکرارشونده
سوگ و فقدان
سوگ و سازگاری با فقدان
تروما
تجربههای آسیبزا و پیامدهای تروما
روابط
مشکلات مربوط به روابط و الگوهای بینفردی
تنظیم هیجان
مشکلات مدیریت خشم و تنظیم هیجان
استرس و تغییر
استرس و دشواری سازگاری با تغییرات زندگی
رواندرمانی همچنین میتواند به شناخت الگوهای فکری، هیجانی و رفتاریای کمک کند که ممکن است در شکلگیری یا ادامه برخی مشکلات نقش داشته باشند. انتخاب روش مناسب نیز پس از ارزیابی شرایط و نیازهای هر فرد انجام میشود.
در جلسات روان درمانی فردی چه اتفاقی میافتد؟
در جلسات روان درمانی فردی، درمانگر و مراجع بهصورت یکبهیک روی مسائل، احساسات، افکار یا الگوهایی کار میکنند که با اهداف درمان ارتباط دارند. روند جلسات بر اساس نیازهای هر فرد و رویکرد درمانگر متفاوت است، اما معمولاً با شناخت مسئله و تعیین اهداف درمان آغاز میشود.
در ادامه ممکن است درمانگر از طریق گفتوگو، پرسشهای هدفمند یا تکنیکهای متناسب با رویکرد درمانی به فرد کمک کند الگوهای فکری، هیجانی و رفتاری خود را بهتر بشناسد. در برخی روشها نیز تمرینهایی برای انجام بین جلسات پیشنهاد میشود.
در طول درمان، اهداف و تغییرات ایجادشده بهصورت دورهای بررسی میشوند تا مشخص شود روند درمان تا چه اندازه با نیازهای مراجع هماهنگ است. بنابراین جلسه روان درمانی صرفاً فضایی برای صحبت کردن نیست؛ بلکه بخشی از یک فرایند هدفمند و قابل ارزیابی است.
جلسه اول روان درمانی فردی چگونه است؟
جلسه اول روان درمانی معمولاً فرصتی برای آشنایی مراجع و درمانگر و ارزیابی اولیه شرایط است. درمانگر ممکن است درباره دلیل مراجعه، مشکلات فعلی، سابقه مرتبط، شرایط زندگی و انتظارات فرد از روان درمانی سؤال کند.
لازم نیست برای جلسه اول پاسخ همه سؤالها را بدانید یا از قبل مشخص کرده باشید دقیقاً درباره چه چیزی صحبت خواهید کرد. بخشی از فرایند همین است که مسئله و اولویتهای درمان بهتدریج روشنتر شوند.
در این جلسه معمولاً درباره اهداف احتمالی درمان، شیوه برگزاری جلسات، محرمانگی و چارچوب همکاری نیز صحبت میشود. جلسه اول همچنین فرصتی برای مراجع است تا سؤالهای خود را مطرح کند و ارزیابی کند که آیا میتواند ارتباط حرفهای و احساس اعتماد مناسبی با درمانگر شکل دهد یا خیر.
انواع روشها و رویکردهای روان درمانی فردی کداماند؟
روان درمانی فردی با یک روش ثابت انجام نمیشود. رواندرمانگران بر اساس آموزش تخصصی، شرایط مراجع و نوع مسئله ممکن است از رویکردهای مختلف یا ترکیبی از آنها استفاده کنند. برخی از رویکردهای شناختهشده عبارتاند از:
درمان شناختی رفتاری (CBT)
بر ارتباط میان افکار، احساسات و رفتارها و تغییر الگوهای ناکارآمد تمرکز دارد.
درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT)
به افزایش انعطافپذیری روانشناختی، پذیرش تجربههای دشوار و حرکت در جهت ارزشهای فرد کمک میکند.
رواندرمانی روانپویشی
به بررسی هیجانها، روابط، تجربههای گذشته و الگوهایی میپردازد که ممکن است بر رفتار و روابط فعلی اثر بگذارند.
طرحوارهدرمانی
بر شناسایی و تغییر الگوهای عمیق و تکرارشونده فکری، هیجانی و رفتاری تمرکز دارد.
هیچ رویکردی برای همه افراد و همه مشکلات «بهترین» نیست. انتخاب روش روان درمانی باید با توجه به نیازهای فرد، ماهیت مسئله، شواهد موجود و ارزیابی متخصص انجام شود.
رواندرمانگر چگونه روش درمان مناسب را انتخاب میکند؟
انتخاب روش روان درمانی برای همه افراد یکسان نیست. درمانگر معمولاً پس از آشنایی با دلیل مراجعه، شرایط فعلی، سابقه مشکلات، نیازها و اهداف مراجع مشخص میکند چه روشی میتواند برای او مناسبتر باشد.
در این تصمیم عواملی مانند نوع و شدت مشکل، شرایط زندگی فرد و رویکرد تخصصی درمانگر نیز اهمیت دارند. گاهی در طول جلسات و با شناخت بیشتر مراجع، شیوه کار یا اهداف درمان نیز تغییر میکنند.
به همین دلیل بهتر است بهجای انتخاب یک روش درمانی صرفاً بر اساس نام یا محبوبیت آن، ابتدا شرایط فرد توسط یک متخصص ارزیابی شود و سپس درباره مسیر مناسب درمان تصمیمگیری شود.
مزایای روان درمانی فردی چیست؟
یکی از مهمترین مزایای روان درمانی فردی این است که جلسات بر نیازها، تجربهها و اهداف شخصی هر فرد متمرکز میشوند. این فرایند میتواند به مراجع کمک کند شناخت دقیقتری از خود و عواملی که بر احساسات و رفتارهایش اثر میگذارند پیدا کند.
از دیگر مزایای روان درمانی فردی میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
شناخت بهتر خود
شناخت بهتر افکار، احساسات و الگوهای رفتاری
مدیریت استرس و هیجان
یادگیری راههای سالمتر برای مدیریت استرس و هیجانها
مهارت ارتباطی
بهبود مهارتهای ارتباطی و حل مسئله
الگوهای تکرارشونده
شناخت الگوهای تکرارشونده در روابط و تصمیمها
مواجهه با تغییرات
افزایش توانایی مواجهه با تغییرات و موقعیتهای دشوار
فضای امن حرفهای
ایجاد فضایی امن و حرفهای برای بیان مسائل شخصی
نتیجه روان درمانی برای همه افراد یکسان نیست و به عواملی مانند نوع مسئله، شرایط فرد، مشارکت در فرایند درمان و روش مورد استفاده بستگی دارد.
روان درمانی فردی آنلاین بهتر است یا حضوری؟
انتخاب بین روان درمانی آنلاین و حضوری به شرایط، ترجیحات و نیازهای هر فرد بستگی دارد و نمیتوان یکی را برای همه افراد گزینه بهتری دانست.
جلسات آنلاین دسترسی به رواندرمانگر را برای افرادی که محدودیت زمانی، فاصله جغرافیایی یا امکان مراجعه منظم حضوری ندارند آسانتر میکند. در مقابل، بعضی افراد ارتباط مستقیم و فضای جلسات حضوری را ترجیح میدهند.
مهمتر از آنلاین یا حضوری بودن جلسه، صلاحیت درمانگر، تناسب روش درمان با نیاز فرد، کیفیت ارتباط درمانی و امکان حضور منظم در جلسات است. همچنین در برخی شرایط یا مشکلات، ممکن است درمانگر پس از ارزیابی، مراجعه حضوری یا دریافت خدمات تخصصی دیگری را مناسبتر بداند.
هر جلسه روان درمانی فردی چقدر طول میکشد؟
مدت زمان جلسه روان درمانی فردی ثابت نیست، اما بسیاری از جلسات فردی حدود ۴۵ تا ۶۰ دقیقه طول میکشند. زمان دقیق جلسه میتواند با توجه به شیوه کار درمانگر، نوع درمان و شرایط مراجع متفاوت باشد.
تعداد و فاصله بین جلسات نیز برای همه یکسان نیست. درمانگر معمولاً پس از ارزیابی اولیه درباره برنامه جلسات با مراجع صحبت میکند و در صورت نیاز، این برنامه در طول درمان تغییر خواهد کرد.
چند جلسه روان درمانی لازم است؟
تعداد جلسات روان درمانی برای همه افراد یکسان نیست. برخی افراد برای یک مسئله مشخص و محدود به دوره کوتاهتری از درمان نیاز دارند، در حالی که مشکلات پیچیدهتر، قدیمیتر یا الگوهای تکرارشونده ممکن است به جلسات بیشتری نیاز داشته باشند.
عواملی مانند دلیل مراجعه، شدت و مدت مشکل، اهداف درمان، رویکرد مورد استفاده، شرایط فرد و میزان پیشرفت در طول جلسات میتوانند بر مدت روان درمانی تأثیر بگذارند. به همین دلیل تعیین یک عدد ثابت قبل از ارزیابی اولیه معمولاً امکانپذیر نیست.
درمانگر و مراجع میتوانند در ابتدای مسیر درباره اهداف و برنامه احتمالی جلسات صحبت کنند و در ادامه، روند درمان را بهصورت دورهای بررسی کنند. این ارزیابی کمک میکند مشخص شود آیا اهداف اولیه در حال دستیابی هستند، لازم است مسیر درمان تغییر کند یا میتوان برای پایان درمان برنامهریزی کرد.
بنابراین بهجای تمرکز صرف بر تعداد جلسات، بهتر است میزان پیشرفت و دستیابی به اهداف درمانی نیز در نظر گرفته شود.
تفاوت روان درمانی فردی با مشاوره فردی چیست؟
روان درمانی فردی و مشاوره فردی شباهت زیادی دارند و حتی در برخی موقعیتها این دو اصطلاح بهجای یکدیگر استفاده میشوند. هر دو میتوانند فضایی حرفهای برای صحبت درباره مشکلات، شناخت بهتر شرایط و پیدا کردن راههای مناسبتر برای مواجهه با آنها فراهم کنند.
با این حال، مشاوره اغلب بر یک مسئله مشخص، تصمیم یا چالش فعلی زندگی تمرکز بیشتری دارد؛ برای مثال مشکلات ارتباطی، تصمیمگیری یا سازگاری با یک تغییر. روان درمانی ممکن است علاوه بر مسائل فعلی، به بررسی عمیقتر الگوهای فکری، هیجانی و رفتاری و مشکلات روانشناختی نیز بپردازد.
البته نمیتوان همیشه مرز کاملاً مشخصی میان این دو ترسیم کرد. تخصص فرد ارائهدهنده خدمت، نوع مشکل، اهداف مراجع و روش مورد استفاده اهمیت بیشتری از عنوان «مشاوره» یا «روان درمانی» دارند. هنگام انتخاب متخصص نیز بهتر است درباره تحصیلات، صلاحیت حرفهای، حوزه تخصص و شیوه کار او اطلاعات کافی داشته باشید.
تفاوت روان درمانی فردی با روانپزشکی چیست؟
روان درمانی و روانپزشکی هر دو در حوزه سلامت روان قرار میگیرند، اما نوع خدمات آنها یکسان نیست. رواندرمانی بر استفاده از روشهای روانشناختی برای بررسی و کار روی افکار، احساسات، رفتارها و مشکلات فرد تمرکز دارد. روانپزشکی یک تخصص پزشکی است و روانپزشک میتواند علاوه بر ارزیابی و تشخیص اختلالات روانی، در صورت نیاز دارو تجویز کند.
این دو روش الزاماً جایگزین یکدیگر نیستند. بسته به شرایط فرد، ممکن است رواندرمانی بهتنهایی مناسب باشد یا استفاده همزمان از رواندرمانی و درمان دارویی پیشنهاد شود.
برای مثال، اگر در جریان ارزیابی مشخص شود علائم به بررسی پزشکی یا دارویی نیاز دارند، رواندرمانگر میتواند مراجعه به روانپزشک را پیشنهاد کند. از طرف دیگر، فردی که تحت نظر روانپزشک دارو مصرف میکند نیز ممکن است در کنار آن از رواندرمانی بهره ببرد.
انتخاب مسیر مناسب به نوع و شدت علائم، شرایط فرد و ارزیابی متخصص بستگی دارد و نباید مصرف یا قطع دارو بدون نظر پزشک انجام شود.
چگونه یک رواندرمانگر مناسب انتخاب کنیم؟
برای انتخاب رواندرمانگر مناسب، فقط توصیه دیگران یا شهرت یک درمانگر کافی نیست. بهتر است ابتدا تحصیلات و صلاحیت حرفهای، حوزه تخصص، تجربه مرتبط و رویکرد درمانی او را بررسی کنید و ببینید آیا با مسئلهای که برای آن مراجعه میکنید تناسب دارد یا خیر.
در کنار تخصص، کیفیت ارتباط میان مراجع و درمانگر نیز اهمیت زیادی دارد. در جلسات اولیه به این نکات توجه کنید:
- ۰۱
آیا میتوانید بدون ترس از قضاوت درباره مسائل خود صحبت کنید؟
- ۰۲
آیا درمانگر به صحبتهای شما توجه میکند و برای شناخت مسئله زمان میگذارد؟
- ۰۳
آیا درباره روند و اهداف درمان توضیح روشنی ارائه میشود؟
- ۰۴
آیا چارچوب جلسات، محرمانگی و هزینهها مشخص هستند؟
- ۰۵
آیا میتوانید سؤالها یا نگرانیهای خود درباره درمان را مطرح کنید؟
احساس راحتی در جلسه به این معنا نیست که تمام گفتوگوها باید آسان باشند؛ پرداختن به بعضی موضوعات میتواند دشوار باشد. آنچه اهمیت دارد شکلگیری یک رابطه حرفهای، امن و مبتنی بر اعتماد است.
اگر پس از چند جلسه احساس کردید ارتباط مناسبی شکل نگرفته یا درباره روند درمان ابهام دارید، میتوانید این موضوع را با درمانگر مطرح کنید و در صورت نیاز گزینههای دیگر را بررسی کنید.
برای جلسه اول روان درمانی چگونه آماده شویم؟
برای شرکت در اولین جلسه روان درمانی به آمادگی خاص یا دانستن اینکه دقیقاً چه باید بگویید نیاز ندارید. درمانگر با طرح سؤال به شما کمک میکند درباره دلیل مراجعه و شرایط فعلی صحبت کنید. با این حال، فکر کردن به چند موضوع قبل از جلسه میتواند شروع گفتوگو را سادهتر کند.
میتوانید برای خودتان مشخص کنید:
- ۰۱
مهمترین دلیلی که باعث شده به رواندرمانگر مراجعه کنید چیست؟
- ۰۲
این مسئله از چه زمانی شروع شده و چه تأثیری بر زندگی شما داشته است؟
- ۰۳
دوست دارید در نتیجه روان درمانی چه چیزی تغییر کند؟
- ۰۴
آیا قبلاً تجربه مشاوره یا روان درمانی داشتهاید؟
- ۰۵
چه سؤال یا نگرانیای درباره روند درمان دارید؟
لازم نیست در همان جلسه اول تمام جزئیات زندگی یا تجربههایی را که هنوز برای صحبت درباره آنها آماده نیستید بیان کنید. شکلگیری اعتماد و شناخت متقابل ممکن است به زمان نیاز داشته باشد.
همچنین بهتر است پیش از شروع، درباره موارد عملی مانند مدت جلسه، هزینه، نحوه لغو یا جابهجایی وقت، محرمانگی و شیوه ارتباط خارج از جلسات اطلاعات لازم را دریافت کنید.
روان درمانی فردی آنلاین چگونه برگزار میشود؟
روان درمانی فردی آنلاین معمولاً از طریق تماس تصویری و در زمان مشخصی که مراجع و درمانگر تعیین کردهاند برگزار میشود. ساختار کلی جلسه میتواند مشابه جلسات حضوری باشد؛ یعنی مراجع و درمانگر درباره مسائل مرتبط با اهداف درمان صحبت میکنند و روند درمان را ادامه میدهند.
برای داشتن جلسه آنلاین مناسب، بهتر است فرد در محیطی آرام و خصوصی حضور داشته باشد، از اینترنت پایدار استفاده کند و تا حد امکان شرایطی فراهم کند که در طول جلسه صحبتهای او توسط دیگران شنیده نشود.
پیش از شروع جلسات نیز بهتر است درباره نحوه برگزاری، پلتفرم مورد استفاده، حفظ حریم خصوصی، پرداخت هزینه و شرایط لغو جلسه اطلاعات لازم را دریافت کنید.
روان درمانی آنلاین برای بسیاری از افراد امکان دسترسی آسانتری به خدمات فراهم میکند، اما برای همه شرایط لزوماً انتخاب مناسبی نیست. در بعضی موقعیتها، از جمله زمانی که فرد به ارزیابی یا حمایت فوری و حضوری نیاز دارد، ممکن است شکل دیگری از خدمات سلامت روان مناسبتر باشد.
چگونه روان درمانی فردی را شروع کنیم؟
برای شروع روان درمانی لازم نیست از قبل بدانید دقیقاً چه رویکردی برای شما مناسب است یا چند جلسه درمان نیاز خواهید داشت. اولین قدم، پیدا کردن متخصصی است که صلاحیت حرفهای و تجربه مرتبط با مسئله شما داشته باشد.
پس از انتخاب رواندرمانگر، معمولاً یک جلسه اولیه برای شناخت شرایط، دلیل مراجعه و انتظارات شما برگزار میشود. در این مرحله میتوانید درباره شیوه کار درمانگر، روند احتمالی جلسات، هزینه، محرمانگی و هر موضوع دیگری که برایتان مهم است سؤال کنید.
پس از ارزیابی اولیه، اهداف درمان و نحوه ادامه جلسات با توجه به شرایط شما مشخص میشود. این مسیر ممکن است در طول زمان و بر اساس پیشرفت یا تغییر نیازهای شما بازبینی شود.
اگر احساس میکنید یک مسئله روانی یا هیجانی بر زندگی روزمره، روابط یا عملکرد شما تأثیر گذاشته است، میتوانید برای ارزیابی اولیه و دریافت مشاوره روان درمانی فردی اقدام کنید. هدف جلسه اولیه این است که شرایط شما بهتر بررسی شود و درباره مناسبترین مسیر ادامه تصمیم آگاهانهتری بگیرید.
سوالات متداول درباره روان درمانی فردی
آیا برای مراجعه به رواندرمانگر باید مشکل جدی داشته باشیم؟
خیر. مراجعه به رواندرمانگر فقط مختص اختلالات روانشناختی یا شرایط بحرانی نیست. مشکلات ارتباطی، فشارهای زندگی، تجربه تغییرات دشوار یا تکرار الگوهایی که بر کیفیت زندگی اثر گذاشتهاند نیز میتوانند دلیلی برای دریافت کمک تخصصی باشند.
اگر در جلسه روان درمانی ندانم چه بگویم چه میشود؟
لازم نیست از قبل موضوع صحبت را آماده کنید. درمانگر میتواند با سؤالهای مناسب به شروع گفتوگو و مشخص شدن موضوعات مهم کمک کند. حتی صحبت درباره اینکه نمیدانید از کجا شروع کنید، میتواند بخشی از جلسه باشد.
آیا صحبتهای جلسات روان درمانی محرمانه است؟
محرمانگی یکی از اصول مهم رابطه حرفهای در روان درمانی است. با این حال، محرمانگی ممکن است در شرایط مشخص قانونی یا زمانی که خطر جدی برای فرد یا دیگران مطرح باشد محدودیتهایی داشته باشد. درمانگر باید درباره چارچوب و استثناهای محرمانگی توضیح دهد.
از کجا بفهمیم روان درمانی برای ما مؤثر است؟
پیشرفت در روان درمانی برای همه به یک شکل دیده نمیشود. کاهش برخی علائم، شناخت بهتر الگوهای رفتاری و هیجانی، توانایی بیشتر در مدیریت موقعیتهای دشوار یا نزدیک شدن به اهدافی که در ابتدای درمان مشخص شدهاند میتوانند از نشانههای پیشرفت باشند. بهتر است روند درمان بهصورت دورهای با درمانگر بررسی شود.
آیا میتوان رواندرمانگر خود را تغییر داد؟
بله. اگر درباره شیوه درمان یا ارتباط با درمانگر نگرانی دارید، بهتر است ابتدا درباره آن صحبت کنید. اگر پس از بررسی همچنان احساس میکنید این همکاری برای شما مناسب نیست، میتوانید درباره مراجعه به متخصص دیگری تصمیم بگیرید.
ادامه مطالعه
برای مسائل مرتبط با صمیمیت و رابطه جنسی میتوانید صفحه سکس تراپی را هم ببینید.